Тест: Транспарентност и еднакво општество за сите?!?

Дали новата влада во РМ донесе транспарентност и еднакво општество за сите или само празна демагогија?

Зошто постов?

Како еден од поддржувачите на #ШаренатаРеволуција бев среќен кога дојде до промена на власта во 2017 година. Имав големи очекувања од новата власт, и се надевав дека согласно нивните ветувања Македонија конечно ќе се трансформира во општество каде најдобрите ќе имаат поголема шанса, за вработување во државните институции, од некваликуваните партиски војничиња. Овие очекувања се базираа пред се на кампањата на новата влада од 2016, “Живот за сите” во која зборот транспарентност се споменува дури 71 пати, поткрепена со програмата за работа на Владата од 2017-2020 во која зборот транспарентност се споменува 39 пати. Поради мојата поддршка за промена на власта во 2016 година решив лично да се уверам дали новата влада навистина донесе поголема транспарентност и еднакво општество за сите или само се сменија боите на партиските војници кои се врабутуваа во државните институции.

За да се уверам лично како се исплонуваат ветувањата на новата влада решив да поднесам барање за достап до информации од јавен карактер за еден од специјалните советници на Министерот за Надворешни Работи. Истиот овој советник беше доста познат во јавноста како активист на #ШаренатаРеволуција, критичен твитерџија против Владата од 2006-2016 и придружник на пратеникот Павле Богоевски во предизборната кампања во 2016. При 120-тина вработени во државната администрација како ПР советнци логично би било прашањето зошто баш се одлучив за овој советник? Одлука беше едноставна откако од твитер профилот на @forty_tw0 беше објавено како тој прифатил работа во МНР и дека истото вработување не било по партиска основа туку истиот бил вработен бидејќи бил професионалец по ПР со претходно искуство(види слика 1).

Слика 1: Твитот на Јане Лазевски за новото работно место во МНР

За да се уверам во неговото искутсво неколку пати го прашав дали може да го достави неговото CV за да имаме можност да се увериме дека заслужено бил вработен во МНР. Бев изненаден што ваков истакнат борец против “режимот” со долгогодишно искуство за транспарентност и ПР не сакаше да го објави своето ЦВ со што би докажал дека работното место е заслужено. Кога увидов дека нема да го добијам ЦВ-то од самиот Јане Лазевски, решив да го искористам своето законско право загарантирано со Законот за Достап до Информации од Јавен Карактер и да го добијам ЦВ-то директно од работодавачот на господинот Јане Лазевски, Министерството за Надворешни Работи.

Процес на прибирање на информации

15.12.2017 година: Поднесов барање по електронска пошта до ПР секторот во Министерството во кое побарав да ми одговорат дали лицето Јане Лазевски е вработено во Министерството и да ми биде овозможен увид во неговото ЦВ како би се уверил дека истиот навистина има професионално ПР искуство (види слика 2).

Слика 2: Барање за информација од јавен карактер

21.12.2017 година: Добив електронска пошта од Џулија Богатинова–Костовска во која ме праша како сакам да ми биде доставено барањето(види слика 3).

Слика 3: прашање од МНР каде да ми го достават одговорот

10.01.2018 година: добив одговор од Министерството за Надворешни Работи во кој ми беше потврдено дека лицето Јане Лазевски е вработено во Министерството но дека неговото ЦВ не може да ми биде доставено заради тоа што информациите во ЦВ-то биле заштитени согласно Законот за Заштита на Лични Инфромации(види слика 4).

Слика 4: Прв одговор од МНР

10.01.2018 година: Согласно законот за достап до информации од јавен карактер им одговорив на електронската пошта каде што им кажав дека не сум задоволен од информацијата која ја добив, и бидејќи ЦВ-то не е опфатено во дефиницијата за личен податок очекувам да ми биде доставено ЦВ-то на Јане Лазевски во спротивно ќе поднесам жалба до Комисијата за заштита на правото за слободен пристап до информациите од јавен карактер. Во истата електронска коресподенција побарав увид во огласот според кој е вработено лицето Јане Лазевски, и поставив дополнително прашање дали истото лице ги исполнува условите за работното место специјален советник на Министерот за Надворешни работи(види слика 5).

Слика 5: Електронска пошта со дополнително прашање и повторно барање до ЦВто на Јане Лазевски

22.01.2018 година: поднесов жалба до Комисија за заштита на правото за слободен пристап до информациите од јавен карактер.

14.02.2018 година: добив одговор со копија од огласот за работното место на Јане Лазевски и одговор на дополнителното прашање дека лицето ги исполнува условите пропишани во огласот, но немаше копија од ЦВ-то како доказ дека лицето навистина ги исполнува условите(види слика 6 и 7).

Слика 6: Одговор на дополнителното прашање

Слика 7: Копија од огласот за работното место на Јане Лазевски

14.02.2018 година: Во одговорот на претходната електронска порака им укажав на одговорните лица во министерството дека не сум задоволен од одговорот(види слика 8).

Слика 8: Електронска пошта во која укажувам дека не сум задоволен од одговорот на МНР

14.02.2018 година: добив електронска пошта од Комисијата во која ме прашаа дали сум задоволен од најновиот одговор на МНР(види слика 9).

Слика 9: Електронска пошта од Комисија за заштита на правото за слободен пристап до информациите од јавен карактер

14.02.2018 година: Им одговорив дека не сум задоволен и по еден дена добив решение од комисијата каде се уважува мојата жалба и се задолжува МНР да ми овозможи достап до бараната информација во рок од 15 дена(види слика 10).

Слика 10: Решение од Комисија за заштита на правото за слободен пристап до информациите од јавен карактер

27.02.2018 година: доставено ми е ЦВ-то на лицето Јане Лазевски(види слика 11).

Слика 11: ЦВ-то на Јане Лазевски

Факти од прибраните информации

Време за достапност до ЦВ: 74 дена или 2 месеца 14 дена

Електронската пошта беше испратена од Милена Крстева(соработник во директоратот во оргазициони работи), и на истата беа додадени Михајло Трпкоски(директор во оргазициони работи) и Џулија Богатинова Костовска(раководител на сектор во директоратот во оргазициони работи). При читањето на законот на кој се повикуваа од министерството многу едноставно беше да воочиш дека законот не го опфаќа ЦВ-то на Јане Лазевски соогласно член 2 точка 1 каде што лични информации се дефинирани како:

... секоја информација која се однесува на идентификувано физичко лице или физичко лице кое може да се идентификува, а лице кое може да се идентификува е лице чиј идентитет може да се утврди директно или индиректно, посебно врз основа на матичен број на граѓанинот или врз основа на едно или повеќе обележја специфични за неговиот физички, физиолошки, ментален, економски, културен или социјален идентитет;

Иако не сум правник лесно беше да се воочи дека одговорните лица во министерството немаа основа да се повикуваат на овој закон поради тоа што информацијата која ја побарав не спаѓа во дефиницијата за личен податок.

Повеќе од јасно беше дека вработените од МНР не сакаа да ми ја дадат информацијата која ја барам, па затоа одлучив да поднесам жалба до Комисија за заштита на правото за слободен пристап до информациите од јавен карактер. Жалбата ја испратив на ден 22.01.2018 година и во неа ги приложив сите електронски кореспонденции со министерството како и копија од законот за заштита на лични податоци каде се дефинира што е личен податок.

Решението на Комисијата за мене беше победа на бирократскиот систем во МНР, и доказ дека дека ветената транспарентност на Владата не постои. Покрај личната сатисфакција знаев дека сум чекор поблиску до можноста да се уверам дали навистина постои еднакво општество за сите.

Лично мислење

Очигледно е дека лицето Јане Лазевски има професионално ПР искуство само од 2016 до 2017 година, но не се посочува каде што ја доведува во прашање валидноста на информација. Како вработен во приватна фирма во која сум вклучен во процесот на вработување на нови вработени, 1 годишно искуство без притоа да се потенцира каде е стекнато татквото искуство не би требало да се земе во предвид кога се вработува ново лици зошто истото искуство не може да се потврди и верифицира како веродостојно и притоа не може да се побара фидбек од работодавачот.

Оценки

  • Транспарентност на МНР: 2
  • Вработување на најдобрите: 2
  • Компетентост на вработените во МНР околу достапност до јавни информации(Михајло Трпкоски, Џулија Богатинова Костовска, Милена Крстева): 1
  • Работа на Комисија за заштита на правото за слободен пристап до информациите од јавен карактер: 5


*Оценките се од 1(најлошо) до 5(најдобро).
**Оценките се мое лично мислење засновано на процесот на прибирање на информации и соодржината на информациите.

Заклучок

Очигледно е дека вработувањата во државните иституции се прават по партиски заслуги. Таков е примерот и со Јане Лазевски кој од рецепционер, па професор на англиски доаѓа до работно место како специјален ПР советник на министерот за надворешни работи и на истото поради неспремност прави скандал во 2018 година. Заложбите за еднакво општество за сите и поголема транспарентност се приказни за мали деца во кои веруваат изманипулираните потрчковци на СДСМ надевајќи се на работно место во државната администрација.

Забелешки

  • Текстот имаше информација дека Јане Лазевски нема завршено факултет. Таквата информација не е проверена, и додека не добијам релеватна информација од Факултетот на Југоисточна Европа истата информација е избришана од текстот.
  • На ден 29/01/2019, Универзитетот при Југоисточна Европа потврди дека лицето има завршено факултет со титула ПРОФЕСОР ПО АНГЛИСКИ ЈАЗИК И ЛИТЕРАТУРА. (види слика 12)
Слика 12: Одговор од Универзитетот на Југоисточна Европа
Напишано на May 7, 2018